Forma girmek ve Formda kalmak için...

Ercan KAPLAN
Diyetisyen  

      Kilo vermek için çok çeşitli yöntemler denenir. Çeşitli diyetler, akupunktur, ilaçlar, bitkiler, spor salonları, aç geçen geceler ve gündüzler vb hepsi hepsi birkaç kilo verebilmek uğruna aylarca süren eziyetler. Bu arayışlar ve çabalar belki kısa vadede derdinize derman bile olabilir, peki bunları sürekli, hem de gün geçtikçe daha da zorlaşan şekilde uygulayabilecek misiniz?

      Kilo vermek çok zor değildir. Asıl zor olan verilen kiloları tekrar almamaktır. Bu nedenle hangi yöntem ile kilo verirseniz verin eğer kilo almanıza sebep olan yanlış yaşam tarzınızı ve alışkanlıklarınızı düzeltmezseniz unutmayın tekrar aynı kiloya hatta daha fazlasına geri dönersiniz. Bu da hem psikolojik, hem sosyolojik hem de fizyolojik sağlığınızın bozulmasına neden olur.

      Öyle ise kilo vermeden önce almamayı öğrenmemiz lazım. Zaten göreceksiniz ki bunu öğrenirken kilolarınız kendiliğinden düşüyor. Peki, nedir bize kilo aldıran yanlış alışkanlıklarımız? Bunlardan nasıl kurtulabiliriz?

      Bize kilo aldıran en önemli unsurlardan biri düzensiz uyku ve yemek saatleridir. Günde bir kez (6 – 8 saatten fazla olmamalı) uyuyun. Sabah kalktıktan sonra kahvaltınızı geciktirmeden ilk 1 saat içinde yapın. Bu metabolizmanızın daha hızlı çalışmasına yardımcı olur. Kahvaltıdan 3 saat sonra küçük bir ara öğün alın ve ara öğünden 2 saat sonra da öğle yemeğinizi yemeye çalışın. Öğle yemeğinden sonra 4 saat hiç bir şey yemeyin. 4 saatin bitiminde yine küçük bir ara öğün alıp 2 saat sonrada akşam yemeğinizi yiyin. En son yatmadan 1 – 2 saat önce küçük bir ara öğün daha alıp gününüzü sonlandırın. Böylelikle “azar – azar sık – sık yemek” denilen alışkanlığı düzenlemiş ve metabolizmanızın daha düzenli çalışmasını sağlamış olursunuz.

      Kilo almamıza sebep olan ikinci kötü alışkanlığımız ise yemeklerimizi hızla ve çiğnemeden yememizdir. Yemeklerinizi yavaş yavaş ve iyi çiğneyerek (her lokmayı en az 15 kez) yiyin. Küçük lokmalar alın. Acele etmeyin.

      Su içme veya içmeme alışkanlığımızda bizim kilo almamıza sebep olur. Günde 12 – 15 bardak su içmeliyiz. Özellikle her öğünden önce 1 – 2 bardak su içip öğünle birlikte ve öğünden sonraki ilk yarım saatte sıvı tüketmemeye çalışın.

      Aşırı tuzlu veya baharatlı besinler iştahınızın açılmasına dolayısı ile ihtiyacınızdan daha fazla yemek yemenize ve kilo almanıza sebep olacağından az tuzlu az baharatlı yemekler pişirip, sofrada tekrar tuz – baharat vb eklemeyin.

      Büyük ve çukur tabaklarda yemek olduğundan daha az görüneceğinden psikolojik olarak doyamazsınız. Böylelikle yine ihtiyacınızdan fazlasını yemiş olursunuz. Tüm yemeklerinizi küçük ve düz tabaklarda yiyin. Böylelikle “karnınızdan önce gözünüz doymuş” olur.

      Yemek esnasında başka şeylerle (televizyon, gazete, sohbet vb.) meşgul olmak hem ölçüyü kaçırmanıza hem de çiğnemeyi unutmanıza sebep olacağından yemek yerken başka şeylerle meşgul olmayın.

      Yemeğinizi sofraya getirirken, bir tabldot restoranda yemek alır gibi; o öğün yiyeceğiniz tüm besinleri bir tepsinin üzerine koyup öyle oturun sofraya. Ve kendinize şunu söyleyin “benim hakkım bu tepsi, tepsidekileri bitirip sofradan kalkacağım, doysam da doymasam da”. Böylelikle ölçülü alıp ölçülü yemeyi yani içgüdülerinizle (iştah) değil aklınızla yemeyi öğrenmiş olursunuz.

      Yemeğinizi sofraya getirirken, bir tabldot restoranda yemek alır gibi; o öğün yiyeceğiniz tüm besinleri bir tepsinin üzerine koyup öyle oturun sofraya. Ve kendinize şunu söyleyin “benim hakkım bu tepsi, tepsidekileri bitirip sofradan kalkacağım, doysam da doymasam da”. Böylelikle ölçülü alıp ölçülü yemeyi yani içgüdülerinizle (iştah) değil aklınızla yemeyi öğrenmiş olursunuz. Diyetin üç aşamada yapılacağını unutmayı;

Alışverişte diyet (almayın)

Mutfakta diyet (pişirmeyin)

Sofrada diyet (yemeyin)

      Son olarak günlük yaşam tarzınızın içine mutlaka sporu ekleyin her gün en az yarım saat yapabiliyor iseniz bir saat tempolu yürüyüş yapın. Yürüyüşün en verimli olduğu zaman dilimi akşam yemeğinden 1 – 1,5 saat sonrasıdır.